De Spanker: minder werkdruk én een hogere onderwijskwaliteit

20 februari 2021

Een leerlingvolgsysteem dat echt maatwerkonderwijs ondersteunt. Daar was De Spanker, school voor gespecialiseerd voortgezet onderwijs in Kampen, naar op zoek. In gesprek met Lammy Koers, MT-lid voor onderwijs en innovatie, over de keuze voor DOEN IN.

Het verhaal van De Spanker is eigenlijk vooral een verhaal over tonen van ambities, over niet blijven dagdromen en met gedrevenheid aan de slag gaan. Een verhaal dat óók tot de verbeelding spreekt omdat het hier gaat over een school die zich ontpopt als een echt lerende onderwijsorganisatie. Dat beeld blijft hangen na het videogesprek met Lammy Koers.  Aan de andere kant van de Zoom-verbinding zegt ze: “We hebben hier een enorme diversiteit aan leerlingen in onze school. We wilden met het OPP als basis echt kijken naar de leerling zelf en wat die nodig heeft om gericht te komen tot ontwikkeling.”

Even de school in een notendop. De Spanker biedt onderwijs aan leerlingen van 12 tot 20 jaar die uitstromen naar een vervolgopleiding MBO2, een arbeidsplaats of een plek binnen de dagbesteding. Bestuurlijk valt de school onder de Stichting voor Protestants Christelijk Speciaal Onderwijs en Voortgezet Speciaal Onderwijs voor Kampen en omstreken. De Spanker richt zich in het bijzonder op de groep leerlingen van wie vaststaat dat een orthopedagogische en orthodidactische benadering nodig is om te komen tot een ononderbroken leer- en ontwikkelingsproces.

Ruimte voor eigen keuze

Lammy Koers: “Onze leerlingenpopulatie is de afgelopen jaren veranderd. Vragen worden complexer. Dat vraagt veel van ons onderwijs en van de collega’s.” In het schooljaar 2016-2017 is in de Spanker gestart met de voorbereiding van de invoering van het leerlingvolgsysteem DOEN IN. “Een belangrijk punt hierbij was dat het bestuur de ruimte gaf aan onze school om een eigen systeem te kiezen”, vertelt Lammy. Waarom maakte de Spanker zich hier zo hard voor? “We merkten dat we met andere systemen niet konden krijgen wat we wilden. Voor onze leerlingen is het bijvoorbeeld heel belangrijk dat ze in het systeem mee kunnen kijken en zo betrokken worden bij hun eigen leren. DOEN IN heet niet voor niets een leerling-volg jezelf-systeem. Een van de collega’s verwoordde het een tijdje geleden mooi: ‘We hebben na onze zoektocht het prettigste systeem gevonden om al onze werkprocessen in weg te zetten passend bij onze leerlingen. De leerling is leidend, niet het systeem'.”

 

“Onze school en ons proces”

Handelingsgericht werken (HGW) is de basis van het onderwijs en de leerlingondersteuning op de Spanker. Lammy: “Samen met Luuk Oosting van DOEN IN hebben we heel nauwkeurig onze werkprocessen ontleed. Door de aanpak van DOEN IN zijn eigenlijk alle facetten bij elkaar gebracht die nodig zijn voor betekenisvol onderwijs. Hierdoor is veel meer structuur ontstaan in de manier waarop wij werken, hoe wij observeren, hoe we beoordelen. We hebben onder impuls van DOEN IN hier zelf over nagedacht. Het is onze school en het is óns proces geweest. Ons hele HGW-cyclus is weggezet in het DOEN IN systeem. Dat geeft grip en houvast.  In het systeem zitten ook al onze planningen van de avo-vakken en de praktijkvakken. Ook onze leerlingen kunnen inloggen. We werken steeds minder met papieren mappen en willen daar ook vanaf. Als je bij ons komt kijken zie je dat de collega’s het systeem openen tijdens de lessen.” Samen met Mandy Ankersmit van DOEN IN/KPC Groep wordt momenteel gewerkt aan de verdere verfijning van het systeem en het blijven borgen van DOEN IN.”

Rode draden tussen praktijkvakken en stages

Na enkele jaren werken met DOEN IN concludeert Lammy dat er sprake is van een slimme keuze. Lammy zelf is als DOEN IN-coach de schakel naar de interne organisatie én naar het externe netwerk van scholen die met DOEN IN werken: het Platform DOEN IN.  “De invoering van DOEN IN kost tijd en vergt ook goede aansturing van de projectorganisatie. Het vraagt ook iets van het team. Je moet als collega’s echt met elkaar aan de slag om de werkprocessen uit te lijnen en vanuit gezamenlijke beelden het primaire proces te organiseren. Maar we zien dat nu het systeem draait we ook veel tijd besparen en zo de werkdruk omlaag kunnen brengen. We merken verder dat op alle vlakken onze onderwijskwaliteit vooruit is gegaan en dat leerlingen veel meer eigenaarschap pakken over hun leren.”  

Gouden hart

Een belangrijke graadmeter hiervoor is de groeiende bewustwording die Lammy signaleert onder leerlingen en hun betrokkenheid bij hun leren. “Laatst heb ik zelf ervaren hoe mooi het is als je ziet dat een leerling aan een bezoeker van onze school heel goed uit kan leggen wat ze leert bij consumptief.  Ze weten wat ze gaan leren en waarom en begrijpen dat ze daar een certificaat voor kunnen krijgen. Vroeger was het soms zo dat een leerling op stage ging en dacht: ‘ik zie wel wat ik ga doen’.  De relatie tussen de praktijkvakken en de stages is veel sterker geworden. Er zit een veel sterkere rode draad in de werkwijze van de collega’s en we zien dat leerlingen met trots uit kunnen leggen wat ze doen. En wat gebleven is, is het gouden hart van waaruit de teamleden zich hier inzetten voor de leerlingen.”

 (foto's: Jorin Koers) 

Tip: Gratis inspiratiemiddag. 

 

Minder werkdruk, hogere onderwijskwaliteit

Doelgericht werken aan betekenisvol leren in het VSO

Geïnteresseerd?

Neem dan contact op met:

Mandy Ankersmit
Adviseur
06-53541094

E-mail Mandy

Geïnteresseerd?

Neem dan contact op met:

Diane van der Voorn
Adviseur
085-2101580

E-mail Diane