Eigenaarschap van leerlingen vergroten bij het OPP

29 april 2022

Hetty Pellenaars is thuis in het beleid en de vaak weerbarstige praktijk van passend onderwijs. In dit kader verzorgt ze onder meer trainingen rondom het OPP. Ook begeleidt en coacht ze MT’s van met name kleinere scholen bij het inrichten en concretiseren van het zorgbeleid. Dit soms vanuit een interim-rol. “Kinderen en jongeren met een complexe problematiek helpen begint bij het naar boven halen van de kwaliteiten van de mensen in je eigen team.”

Sinds 2020 maakt Hetty, die zowel onderwijskundige als orthopedagoog is, deel uit van het netwerk van KPC Groep. Ze kan bogen op een uitgebreide staat van dienst in het onderwijsveld. Jarenlang was ze binnen scholen en besturen in het vso, vmbo en vo actief vanuit directie- en beleidsfuncties. Hetty: "Ik ken hierdoor de krachtenvelden, belangen en dilemma’s en kan vanuit verschillende perspectieven kijken. Vaak krijg ik te horen dat ik situaties snel kan doorgronden. Mensen kan verbinden vanuit een nieuw gemeenschappelijk perspectief.”

 

“Verplicht nummer”

Vanuit KPC Groep professionaliseert Hetty onder meer docenten en mentoren bij het werken met het ontwikkelingsperspectiefplan (OPP). Nog te vaak wordt dat op scholen eerder gezien als een verplicht nummer vanuit de wet dan als een hulpmiddel om het zorgbeleid af te stemmen op de leerling, is de inschatting van Hetty. “Het OPP is veel meer dan het verantwoorden van wat je gaat doen met het geld. Het gaat over gericht handelen met leerlingen. Ervoor zorgen dat ze krijgen wat ze nodig hebben. Daarom is het zo belangrijk dat je de leerlingen hierbij betrekt. Zodat ze eigenaar worden van de doelen die in het OPP gesteld worden. Hiervoor moet je met de leerling het gesprek aangaan en ook met leerlingen die extra zorg nodig hebben evalueren. Wat heb jij nodig? Wat wil je? Doen we als school de goede dingen.”

OPP als ‘levend document’

Hetty vervolgt: “Docenten ervaren het OPP in het algemeen als veel extra werk. Het maken van een plan is natuurlijk geen doel op zich. Het gaat vooral om het gedrag van de mentor om een leerling met extra zorgbehoeften echt verder te helpen. Gedrag is zo belangrijk! Hoe ga je als mentor een relatie aan met een kind? Hoe ga je met vervelend gedrag om? Hoe raak je kinderen die niet gemotiveerd zijn? In mijn trainingen gebruik ik veel casuïstiek en geef ik handreikingen en tips om van het OPP een ‘levend’ document te maken. Mentoren vinden het vaak lastig om concrete doelen te bepalen die ook in de praktijk te evalueren zijn. Daarom geef ik deelnemers persoonlijke feedback tussen de bijeenkomsten bij het formuleren van smart-doelen en acties. Het OPP moet een document worden waarin je het handelen van de docenten kunt zien. Iedere andere mentor of docent zou met het OPP verder moeten kunnen werken. Je legt niet alleen verantwoording af maar je werkt ermee, evalueert, stelt bij. Uiteindelijk werk je naar een resultaat.”

Professionalisering bij Maris College

Onder meer het Maris College in Den Haag maakt gebruik van de expertise van Hetty rond het werken met het OPP. Dit schooljaar is ze actief op de locatie Bohemen (kader/mavo). Daarbij werkt Hetty nauw samen met Chantal Birjmohun, coördinator B&CO/Reset (begeleiding en coaching van kwetsbare leerlingen).

Chantal: “Het OPP is meer gaan leven bij ons. Hetty stimuleert ons om acties smart te maken en de zorg voor leerlingen te vertalen in concrete acties. Aan alles merk je dat ze heel ervaring heeft op het gebied van zorg en zorgbeleid.” Hetty: “In het OPP gaat het niet om lange verhalen en beschrijvingen. Het gaat om doelen stellen, handelen en evalueren. Heel belangrijk is dat je zicht hebt als mentor op wat ouders willen bereiken en wat de school als doel heeft. En niet te vergeten: zicht op wat het kind nodig heeft. Een kind, zo is mijn ervaring, kan vaak heel goed verwoorden waarin hij geholpen wil worden.”

Eigenaarschap leerlingen

Dat is een opvatting die meer scholen met Hetty delen. Zoals de Roncalli Scholengemeenschap in Bergen op Zoom. De ambitie van deze school: leerlingen meer eigenaar maken van het eigen OPP. De mentoren van de brugklas gaan deelnemen aan een door Hetty begeleid professionaliseringsprogramma rond het OPP. Onderdelen hiervan zijn het smart- formuleren van doelen en het maken van OPP’s en groeidocumenten. Een deel van de workshop wordt gebruikt om leerlingen te interviewen om zo samen te kijken naar de manier van bevragen en het positief samen werken met leerlingen. Hetty ziet er naar uit. “Het is elke keer mooi om te merken dat mentoren en docenten de voordelen van het OPP ontdekken. Dat het geen ballast is die je tijd kost maar dat het gaat over gericht handelen. Om daarover met mentoren en docenten met elkaar de diepte in te gaan, ja dat levert leerzame momenten op. Kinderen en jongeren met een complexe problematiek helpen begint bij het naar boven halen van de kwaliteiten van de mensen in je eigen team. En bij het OPP is het heel waardevol om daar ook leerlingen bij te betrekken. Niet over hen maar mét hen te praten.”
 

 

Geïnteresseerd?

Neem dan contact op met:

Hetty Pellenaars
Adviseur
085-2101580

E-mail Hetty