Hoe maak je het schoolplan levend?

4 januari 2021

Het schoolplan maakt ambities, doelen en speerpunten scherp. Hoe voorkom je dat het een papieren tijger blijft? Morris Oosterling ondersteunt en ontzorgt vo-scholen. Hij deelt inzichten en geeft tips.

 

Over verbinding maken

“Als een schoolplan een statisch document blijft met mooie woorden dan is dat echt een gemiste kans. Het schoolplan kan de basis zijn voor de gewenste invulling van het onderwijs en de accenten die de school daarbij legt. Het is dan ook de uitdaging voor scholen om het schoolplan levend te krijgen in de school. Het gaat dan niet over het document zelf, maar over de boodschap die erachter zit. Dat vraagt om betrokken leiderschap, waarin de schoolleiding de verbinding kan maken met (het werk van) de docenten en de verbinding maken met de strategische doelen van de school. Het begint uiteindelijk altijd bij de professional, niet bij het schoolplan.”

 

Over evalueren en inzichten op tafel krijgen

“Ik geloof erg in de kracht van evalueren met belanghebbenden en het aangaan van de dialoog. Zelf werk ik bij de ontwikkeling van schoolplannen graag vanuit het model van de vierde generatie evaluatie van Guba en Lincoln. Dit is van oorsprong een onderzoekstechniek, waarin effecten niet eendimensionaal worden belicht, maar vanuit de waarden van verschillende belanghebbenden. Deze belanghebbenden hebben 1) claims, zaken die voor hen absoluut noodzakelijk zijn, 2) concerns, zorgen die zij ervaren, en 3 issues), kwesties waarover zij graag het gesprek aangaan.

Dit model biedt heel handige handvatten om verschillende inzichten boven tafel te krijgen en de discussie te voeren over die aspecten die van belang zijn vanuit het oogpunt van de verschillende belanghebbenden. Bovendien helpt het om tot een werkbare consensus te komen, waar alle betrokkenen ook achter kunnen staan: professionals, schoolleiding, leerlingen, ouders en het bestuur.”

 

Over de waarde van kernwaarden

“Het schoolplan moet vooral gaan over de kernwaarden en ‘strategic intent’:  wie  zijn wij in essentie en wat willen wij bereiken? Ik hoop dat het antwoord op deze vraag niet elke 4 jaar wijzigt. Sterker nog, scholen die een duidelijk antwoord hadden op deze vragen, zijn volgens mij beter in staat geweest om goed met de coronacrisis om te gaan. Iedereen weet vanuit welke basis stappen te zetten die nodig zijn in een plotseling nieuwe realiteit. De vraag is vervolgens wel: hoe goed doen we dat op dit moment en wat moeten we doen om daar over enkele jaren beter in te zijn? Dit antwoord mag gedurende de looptijd van het schoolplan ook aan verandering onderhevig zijn. Voor mij heeft een schoolplan daarom ook altijd een verbinding met kwaliteitszorg, omdat je inzichtelijk wil maken hoe goed (of niet) je je doelen realiseert.” 

 

Over het schoolplan als ‘energizer’

“Papier is geduldig en met woorden kun je luchtkastelen bouwen. Het komt erop aan hoe je er dagelijks met elkaar aan werkt. Daarvoor moet het schoolplan realiteitszin bevatten, maar toch ook een uitdagende opdracht. Dat maakt energie los. Ik gun elke school, elk individu, het positieve gevoel van de energie die vrijkomt als je met elkaar in een mooie opdracht aan het werk bent!

Het werken met een regiegroep, bestaande uit mensen uit de school, dus OP en OOP, is in mijn ogen een goede manier om aan een schoolplan te werken. Dit is een manier om werkelijk betrokkenheid te organiseren, en niet alleen in een meepraatsessie waar iedereen zich van afvraagt hoeveel er overblijft nadat de schoolleiding met de input aan de slag is geweest. Als bestuurslid bij Stichting Alexander (landelijke organisatie voor jeugdparticipatie en participatief jeugdonderzoek, red.) sta ik ook voor het belang van participatie van jongeren, zelfs in beleid. Het is een interessante optie om dit ook in de regiegroep te organiseren. Maar dit vraagt uiteraard wel het nodige van de schoolleiding en de school, dit is geen sinecure. Brede sessies, waarin ouders en leerlingen hun stem kunnen laten horen is volgens mij in elk geval wel het minste.” 

 

Over ondersteuning en ontzorging

“Mijn rol kan erg verschillen en is afhankelijk van de ondersteuning die een schoolleiding wenst. Voorbeelden zijn de begeleiding van de regiegroep van start tot finish en het als externe begeleiden van bijeenkomsten als dat gewenst is. Verder ben ik vanuit mijn werkervaring ook bekend met het analyseren van de uitkomsten van dergelijke sessies en kan ik een schoolplan ook (mede) schrijven. In feite kan ik van a tot z ontzorgen, maar ik geef er de voorkeur aan om de mensen uit de school zo veel mogelijk in hun kracht te zetten.”  

 

Meer weten? Neem contact op met Morris Oosterling.

Geïnteresseerd?

Neem dan contact op met:

Dr. Morris Oosterling
Adviseur
085-2101580

E-mail Morris